Yeni bir yazı dizisi ile karşınızdayız: “Uzaydaki Dev Gözler”. Dünya’mızın yörüngesinde dolanan uzay teleskopları evreni gözleyen, kökenimize dair sorularımıza cevaplar arayan teknoloji harikası devasa birer gözdür. İlk uzay teleskobundan, yakın zamanda fırlatılan gezegen avcısı Kepler’e, hepimizin bildiği Hubble’dan 2013’te fırlatılacak olan James Webb’e kadar pek çok uzay teleskobunu ayrıntılı olarak inceleyeceğiz. Fakat; bunlara geçmeden önce dilerseniz, uzay teleskopları neden var, avantajları-dezavantajları nelerdir, maliyetleri ne kadardır gibi temel sorulara yanıt bulmaya çalışalım.

Haftasonu Gökyüzü Keyfine hız kesmeden üçüncü yazımızla devam ediyoruz! Geçen hafta Ay’ın dev cüsseli görüntüsü ve parlaklığı gözlemlerimizi oldukça etkilemişti. Bu hafta sonu Ay sondördün evresine giriyor, rahatça nefes alıp gözlem aletlerimizi alarak gökyüzünün derinliklerine dalmaya hazır mıyız?

Galaksimiz Samanyolu’nun merkezinde bir kara delik mi var? Merkezdeki yıldız yapılar nasıl? Bunları öğrenmek için en iyi yol daha da yakından bakmak. Hubble ve Spitzer Uzay teleskoplarının kızıl ötesi dalga boyunda yaptıkları yakın gözlemler sonucu galaksi merkezinde yeni dev yıldız popülasyonlarına ve iyonize haldeki gazların oluşturdukları karmaşık yapılara rastlandı.

2008 her alanda önemli olaylara sahne oldu. Uzay araştırmaları ve astronomi alanında da önemli gelişmeler yaşandı. Phoenix uzay aracı Mars’a indi, evrenin sırlarını çözmek için hazırlanan büyük deney düzeneği tamamlandı, Hindistan Ay’a yolculukta “Bende varım” dedi… Bunlar 2008 yılı içinde yaşanan önemli olaylardan sadece birkaçı. Sizler için uzay ve astronomi alanında yaşanan önemli 10 olayı belirledik. Aralarından en önemlisini seçmeyi size bıraktık.

NASA, Hubble Uzay Teleskobu’nun tamiri için yapılacak STS-125 görevinin tarihini 12 Mayıs 2009 olarak belirlendiğini duyurdu. Bu yıl Ekim ayında gerçekleştirilmesi planlanan görev, Hubble üzerinde veri idare ünitesindeki problem nedeniyle ileri bir tarihe ertelenmişti. Bu tarihten beri mühendisler, uçuş için, bilimsel araçlar kontrol ve veri idare sisteminin yedek ünitesini hazırlıyorlar ve 2009 baharında NASA’nın Kennedy Uçuş Merkezine göndermeyi planlıyorlar.

Kuzey ışıkları (aurora), gökyüzünde çıplak gözle gözleyebileceğiniz en muhteşem olaylar arasında liste başı olmaya adaydır. Hızlandırılmış parçacıkların manyetik alan çizgilerini izleyerek atmosferle etkileşime girdiklerinde oluşan bu egzotik görüntüler sadece Dünya atmosferine özgün değil. NASA’nın Cassini uzay aracı tarafından geçtiğimiz günlerde görüntülenen Satürn’ün kutup bölgesindeki auroranın, Güneş Sistemi’nde gözlenen tüm auroralardan farklı bir yapıya sahip olduğu açıklandı.

Her geçen gün, Güneş Sistemi dışında yeni bir gezegen daha keşfediliyor. Güncel verilere göre sayıları üç yüzü bulan bu gezegenler, bugüne kadar görünür dalga boyunda gözlenememişti. NASA’nın yaptığı açıklamaya göre ise Güneş Sistemi dışı bir gezegen olan Fomaulhaut-b’nin ilk görüntüsü Hubble tarafından elde edildi.